Trauma; een psychisch litteken

Iedereen heeft wel eens gehoord van of gesproken over trauma, maar wat is nou eigenlijk een trauma? In deze blog wordt dit uitgelegd. Ook lees je hoe je een trauma kunt oplopen en wat je er aan kunt doen.

Wat is een trauma?

Wanneer je een trauma hebt, dan heb je last van een ingrijpende gebeurtenis die je hebt meegemaakt. Dit kan een eenmalige gebeurtenis zijn (bv. een auto-ongeluk) maar het kunnen ook meerdere gebeurtenissen zijn (bv. langere tijd meemaken van huiselijk geweld). Je hebt moeite om de herinnering aan deze gebeurtenis(sen) los te laten en het kan ook zijn dat je erover droomt. Het liefst stop je het gevoel dat je krijgt als je eraan terugdenkt weg en alles wat je aan deze situatie doet denken. Vaak wordt je ook alerter op potentieel gevaar. Een voorbeeld is dat je na een auto ongeluk meer gefocust bent op wat er gebeurd in het verkeer om je heen.

Hoe ontstaat trauma?

Een trauma ontstaat dus na een ingrijpende gebeurtenis. Om bij het voorbeeld van het auto-ongeluk te blijven; niet iedereen zal daarna een trauma ontwikkelen. Dat komt omdat iedereen een ingrijpende gebeurtenis anders verwerkt.

Het hangt grotendeels af van op welk ‘voedingsbodem’ het trauma terecht komt. Krijg je bijvoorbeeld direct hulp en kun je het van je af praten of is dat niet het geval en krop je het op? Heb jij misschien al een verleden met verkeersongelukken? Of is het lastig om los te laten, omdat het buiten je macht om ging of tegen je waarden en normen gaat (bv. een dronken bestuurder)? Dit is een greep uit factoren die meekunnen spelen, maar uiteraard kunnen veel meer factoren meespelen.

Ook als je een ingrijpende gebeurtenis niet zelf meemaakt, maar er getuige van bent kun je een trauma oplopen.

Wanneer ga je naar een psycholoog voor traumabehandeling?

Vaak zullen de herinneringen aan de ingrijpende gebeurtenis na twee weken verminderd zijn. Dit is een periode waarin natuurlijke verwerking plaatsvindt, ook tijdens je slaap. Heb je na 2 weken nog last van de herinneringen aan de gebeurtenis, ben je zaken aan het vermijden (dingen die je doen denken aan de gebeurtenis, zoals herinneringen of emoties) en ben je alerter dan normaal op gevaar? Dan kan het zijn dat je last hebt van een posttraumatische-stressstoornis (PTSS). Het is dan zinvol om naar de huisarts te gaan en je klachten voor te leggen, zodat je de juiste zorg kunt krijgen. Blijven rondlopen met deze klachten kan uiteindelijk invloed hebben op je werk, je sociale leven, je relatie en kan soms ook voor andere psychische klachten zorgen, zoals depressie of burn-out.

Hoe wordt trauma behandeld?

PTSS kan tegenwoordig goed en snel behandeld worden met behulp van Eye Movement Desensitization Reprocessing (EMDR). Met behulp van deze techniek wissen we de pijnlijke emotie die bij de herinnering hoort uit je hoofd. Hierdoor zul je minder last hebben van de herinnering. Binnenkort volgt er een blog met meer informatie over EMDR.